اندازه گیری نور گیاه

شدت نور مناسب گیاه را می‌توان با اندازه‌گیری PPFD در محل برگ‌ها بررسی کرد. دستگاه کوانتوم یا سنسور PPFD، مقدار فوتون‌های فتوسنتزی رسیده به سطح را اندازه می‌گیرد. با محاسبه DLI از روی PPFD و مدت روشنایی، می‌توان نور روزانه را با نیاز گیاه مقایسه کرد. اندازه‌گیری در چند نقطه، بررسی نور طبیعی و تنظیم مجدد چراغ پس از هر تغییر، به تأمین نور مناسب و یکنواخت کمک می‌کند.

لومن (Lumens )مقدار نور مرئی از دید انسان را نشان می‌دهد، PAR به محدوده طول موج‌های مرتبط با فتوسنتز اشاره دارد و PPFD تعداد فوتون‌های این محدوده را که در هر ثانیه به یک مترمربع می‌رسند، اندازه‌گیری می‌کند. برای انتخاب چراغ رشد گیاه، بررسی PPFD، طیف نور و توزیع روشنایی در محل برگ‌ها، در کنار توان مصرفی و مدت نوردهی، اهمیت دارد.

واژه DLI (Daily Light Integral) یا مجموع نور روزانه، مقدار فوتون‌های فتوسنتزی رسیده به یک مترمربع در طول شبانه‌روز را نشان می‌دهد. این شاخص از شدت نور و مدت روشنایی محاسبه می‌شود و به تعیین نور موردنیاز گیاه و تنظیم چراغ رشد کمک می‌کند. برای محاسبه DLI در شرایط نور ثابت، PPFD را در ساعات روشنایی و ضریب ۰٫۰۰۳۶ ضرب کنید. مقدار مناسب DLI به گونه گیاهی، مرحله رشد و شرایط محیط بستگی دارد.

بهترین نور برای رشد گیاهان نوری است که از نظر طیف، شدت و مدت زمان تابش با نیاز گیاه هماهنگ باشد. نور خورشید منبع طبیعی و کامل نور است، اما در محیط‌های بسته یا کم‌نور می‌توان از چراغ رشد گیاه، به‌ویژه چراغ‌های LED، به‌عنوان نور مکمل یا منبع اصلی استفاده کرد. در این مقاله با ویژگی‌های نور مناسب گیاه، نقش نور قرمز و آبی، مفهوم Full Spectrum، شاخص‌های PAR و PPFD و نحوه انتخاب بهترین چراغ رشد آشنا می‌شویم.

مقدار نور مورد نیاز گیاه به عواملی مانند نوع گیاه، مرحله رشد، شدت نور و مدت زمان نوردهی بستگی دارد. برای اندازه‌گیری دقیق نور مورد نیاز گیاه، شاخص‌هایی مانند PPFD و DLI کاربرد بیشتری نسبت به وات یا لومن دارند. در این مقاله بررسی می‌کنیم گیاه به چه مقدار نور نیاز دارد، نور مناسب برای گیاهان آپارتمانی و گلخانه‌ای چیست و چگونه می‌توان شدت و زمان نوردهی چراغ رشد گیاه را تنظیم کرد.

انتخاب نور مناسب یکی از مهم‌ترین عوامل در رشد سالم گیاهان است. شدت نور، طیف نوری، فاصله چراغ و مدت زمان نوردهی همگی بر فتوسنتز و رشد گیاه تأثیر دارند. در این راهنمای کامل با مفاهیمی مانند PAR، PPFD، DLI و Full Spectrum آشنا می‌شویم و روش انتخاب و تنظیم چراغ رشد گیاه برای آپارتمان، گلخانه، تراریوم و پالوداریوم را بررسی می‌کنیم.